Hội Cựu Học Sinh Nguyễn Du
          Mùa Xuân cây cỏ đâm chồi
    nảy lộc, lá hoa xanh tươi khoe
    màu khoe sắc, chim én rời tổ
    chao liệng rợp trời...  Tết đến
    rồi.  Ngày xưa là như vậy, còn
    ngày nay, xem lịch là biết, mọi
    người dân gian truyền tai nhau, từ
    trước Tết vài tháng, với nhiều nỗi
    lo toan hơn là mong đợi.

      Ngày còn bé, còn con nít, chỉ biết chộn rộn với quần áo mới, được dẫn đi chơi,
được lì xì, được ăn bánh mứt thả dàn.  Tết đến, con nít chỉ  ham chứ chẳng hiểu mô tê,
ất giáp gì cả. Đến khi đi học, Tết học trò có nghĩa là được nghỉ nhiều hơn các ngày lễ
khác, ngán ngẩm ngày tháng dài toàn là bài với tập, những số và chữ, lại còn được lì xì,
được chơi bầu cua cá cọp nữa. Quần áo mới thì chẳng ham lắm, thế nào mẹ cũng mua
thêm một cái áo trắng, một cái quần dài xanh, thế nào mẹ cũng chọn cỡ thật lớn, vừa
mặc Tết, vừa để dành mặc đi học luôn, sang năm khỏi sắm!

     Học trò lại rạo rực từ nhiều ngày trước Tết.  Rạo rực vì sắp được nghỉ.  Rạo rực vì
sắp có liên hoan Tất niên.  Rạo rực vì sắp bận rộn với những cuộc thi Văn Thể Mỹ tổ
chức giữa các lớp, các khối trong trường.

     Nhóm văn chương, báo chí thì lo các bài thơ, văn, chuyện cười, chuyện sưu tầm…
chuẩn bị cho báo Xuân, đặc san ngày Tết.  Mỗi đứa trong nhóm được phân công hẳn
hòi.  Đứa làm thơ, đứa viết văn, đứa lo màu, lo mực.  Đứa nào viết chữ đẹp đều bị bắt
đem tờ bích báo về nhà, tụm năm, tụm bẩy, thay nhau viết, thi nhau trang trí, tô điểm
những mong biến thành tác phẩm vĩ đại, đẹp và hay nhứt trường.  Những nhà văn, nhà
thờ-ơ-thơ, dù còn vụng về non nớt nhưng lại làm nên những tác phẩm vượt không gian
và thời gian đi vào ký ức một thời của cả thầy lẫn trò.  Chuyện về Tết mà viết trật đề
qua chuyện “Quê em miền trung du”.  Chuyện cười mà đọc xong buồn rũ rượi, buồn vì
chẳng hiểu gì hết. Còn thơ thì như con cóc, lúc 6 chữ, lúc 8 chữ, tưởng là lục bát, bất
ngờ chuyển thể thất ngôn bát cú, rồi cuối cùng, chắc bí quá, rặn không ra, biến cách qua
thơ tự do.  Người viết không hiểu, thì đố người đọc hiểu, mà cái gì không hiểu được thì
mới là đại tác phẩm, kỳ phẩm, quái phẩm, hai trăm năm sau mọi người mới hiểu.  Thế
nào cũng đoạt giải đặc biệt!

     Nhóm văn nghệ là rộn ràng nhất, nào là đơn ca, tốp ca, hợp ca, mượn đàn, mượn
trống, muợn phòng, muợn chỗ, tập dượt ngày đêm.  Khổ sở nhất là thiếu nhân tài, tìm
kiếm những tiếng hót sơn ca thì chắc chắn không có rồi, đành phải động viên những tiếng
khàn loài vịt.  Nói là động viên cho xôm tụ chứ đúng là năn nỉ gần chết mới được,
thường thì nghệ sĩ, nhất là nghệ sĩ dỏm, chảnh bá cố luôn. Nhiều đứa có bóp cổ, cũng
không làm cho giọng hát to thêm chút nào, cứ thì thầm như đang tỏ tình, thều thào như
đang trăn trối. Ngược lại nhiều giong hát, dở như hẹ, vừa lạc tông, vừa lạc nhịp, cố đè ra
bịt miệng, cũng không thể ngăn được tiếng rống, tiếng hú man rợ.  Cuối cùng cũng tạm
ổn, muốn gọi là gì cũng được, hợp ca, hợp la, hợp xướng, hợp rống…vì cái khó nhất vẫn
là giữ sao cho bầy vịt đừng tan đàn xẻ nghé cho tới ngày thi.

     Nhóm thể thao thì đa dạng và tổng hợp hơn.  Nhìn bảng cầu lông thì các cô nữ đăng
ký dài sọc, khỏi lo.  Bóng bàn thì yên chí vì các vợt thủ ngày nào cũng thấy tập dợt, lóc
ca lóc cóc từ tờ mờ sáng.  Nghe nói trong lớp có tới hai thằng mới tậu được cặp vợt xịn
Buterfly chính hãng, như vậy kỳ này là ăn chắc lớp khác rồi, chỉ toàn mấy cây vợt gỗ,
đánh thì chẳng trúng banh mà chân thì dặm nghe rầm rầm thấy ớn.  Bóng đá tuy phức
tạp nhưng lại dễ dàng tham gia.  Cầu thủ đá lon, lừa dép mà tuyển vào đá banh thì khỏi
chê.  Đứa đá giỏi, nhỏ con thì xếp vào hàng tiền đạo.  Đứa đá dở, bự con, trâu cui thì
xếp vào hàng hậu vệ.  Đứa không biết đá mà khoái đá thì chỉ còn vị trí thủ môn xài đỡ,
đá thua là tại nó chứ không phải đội banh.  Còn chiến thuật thì “ruồi bu đít ngựa”, bây
giờ gọi là tổng lực, ở đâu có banh là bu vào, một sống một còn, đá thật mạnh, đá thẳng
cẳng, không trúng banh thì cũng trúng chân, đứa nào đau biết liền.  Quen đá lon, đá dép
rồi, trái banh bự hơn, dễ trúng hơn, hy vọng đoạt cúp tràn trề, các tà áo dài sẽ để mắt
tới, nhất thiết phải là linh hồn của trận đấu, phải là chân làm bàn, tệ lắm cũng phải sút về
phía cầu môn dăm quả, để cho cô nàng phải suýt xoa vì tiếc nuối.  Thế là tất cả các
chàng trai thấy banh là bu lại, còn hơn giựt bánh ngày cúng cô hồn, chẳng thằng nào giữ
banh được quá một phút, chúng nó đông quá, phe địch và cả phe ta luôn, mạnh thằng
nào thằng nấy giành, chỉ có trời mới biết tỷ số trận đấu.

     Nói chung, nhóm nào cũng tập cũng luyện, ngày đêm, hăng say, nhiệt tình, mặt mũi
bơ phờ lem luốc, đến nỗi thầy cô cũng phải thông cảm.  Thông cảm cho phong trào thì
ít, thông cảm vì cận kề ngày Tết nhiều hơn, thông cảm không cho điểm zero khi các cô
cậu học trò không thuộc bài hay không làm bài tập về nhà.

     Nói đến Tết học trò là phải nói đến liên hoan Tất niên cuối năm.  Toàn lũ ham ăn
ham uống, chuẩn bị bày biện đủ trò.  Đứa đi chợ, đứa nấu, đứa phụ, làm không được thì
nhờ mẹ ở nhà làm nốt, ít nhứt cũng vài ba món và có cả tráng miệng nữa.  Chung thì có
trò chơi hái lộc đầu Xuân, quà cáp góp lại, bốc thăm hên xui.  Riêng thì những tấm thiệp
Xuân, thiệp mua, thiệp làm, tặng qua, tặng lại, gói ghém đủ điều lành, điều tốt, gửi trao
cho nhau, í ới giống như cái chợ.  Nhưng để ý, phải để ý kỹ mới thấy.  Những tấm thiệp
công phu, nắn nót, chữ vừa đẹp vừa xúc tích nhét trong quyển vở, giấu kỹ trong ngăn
bàn, trao gởi âm thầm, hồi hộp, lén lút như hàng quốc cấm, giữa hai phái, một nam, một
nữ là phải hiểu chúng nó đã phải lòng nhau.  Chỉ có những kẻ đến sau là buồn, buồn từ
trước Tết đến hết Tết, buồn hết năm, hết niên khóa, gửi thiệp Xuân đi rồi mà chẳng thấy
gửi tặng về, người ta dửng dưng, vô tâm quá sức.   Giận một đời, nhớ suốt kiếp.  
Thương thì áo màu gì cũng nhớ, có tật gì cũng tỏ, cũng thấy dễ thương, đen thì nói da
bánh ít, móm thì thực sự ấn tượng, lùn thì lùn phong cách…  Đến khi ghét rồi khuôn
mặt bầu bĩnh cũng chẳng ưa, bị thầy cô la thì đúng là đáng kiếp, nghỉ ốm ở nhà thì đáng
tội… Vẫn quanh quẩn trong tình bạn mà thôi, có quá lắm thì chỉ là khác người, ưu ái hơn
chút đỉnh, thinh thích tí xíu, tuyệt đối không, vẫn không phải là yêu.

     Mồng một Tết cha, mồng hai Tết mẹ, mồng ba Tết thầy.  Thế là lại túm tụm, bàn
tán xôn xao, lên kế họach, rủ rê nhau cùng đi.  Tập trung nhà đứa nào, đứa nào biết nhà
thầy cô, không biết thì đi theo thầy cô cho biết nhà, thầy cô nào trước, thầy cô nào sau,
mua quà gì, đứa nào đại diện chúc Tết, chúc câu gì, đừng ngắn quá, đừng dài quá…  Rồi
cuối cùng là đi đâu, Sở thú, Ciné, ăn chè, ăn kem… xài cho hết tiền lì xì.
Ký ức chất chứa biết bao các hoài niệm… mà hoài niệm Tết, là chuỗi dài nhất, lớn nhất,
lớn bằng số tuổi của mỗi người, liên tục không hề đứt quãng.  Cũng xen lẫn vui, buồn,
hờn, giận, thương, nhớ… Trong đó hoài niệm Tết học trò là tuyệt vời hơn cả, ai cũng
có…  Và bạn cũng vậy.


    Vũ Đình Văn